درهم پیچیِ علیت و دلالت

این بحثی که میان من و یاسر میردامادی در مورد دلالت امور طبیعی بر وجود خدا (البته من آنرا به این نام می خوانم) در گرفته، می تواند به نتایج جالبی ختم شود. «نتیجه» نه از جهت که درستی موضع هر یک از ما به اثبات برسد، بلکه از آن جهت که دیگران هم در این بحث وارد شوند و با ابراز عقاید و تاملات خود، بر پرباری این گفتمان کمک کنند و افرادی چون من که هدفشان از دنبال نمودن چنین بحثهایی، چه در حالت بازیگر و چه به صورت تماشاچی، آموختن نادانسته ها و توشه برگرفتن از تازه هاست؛ خوشه چینی کنند. و اصلا مراد از چیدمان دبش به این حال و صورت جز این نبود و اگر قرار بود هر کس در وبلاگش ساز خود را کوک کند و در دستگاه خود نوا سردهد چه نیازی بود به این همسایه سازی و زحمات ناشی از آن؟
بگذریم.
باری... آنها که این بحث رادنبال کردند می دانند که میردامادی به مناسبت درگذشت برادرم، چیزی نوشت، من هم پاسخی دادم و او هم توضیحی. (اصولا خاصیت این ابرپیوند ها این است که وبلاگ نویس بی حوصله ای مثل من را از زحمت خلاصه کردن مطالب پیشین بی نیاز می کند و خواننده را یکراست می فرستد سر اصل مطلب. به همین خاطر من هم سعی کردم هم خود را راحت کنم هم شما را!)
در اینجا خیلی خلاصه و اشاره وار من می خواهم بگویم آنچه مورد اعتراض –ونه تحقیر- من قرار گرفته، در «هم پیچیدن نابجای علیت و دلالت» است، از آن رو که ای بسا حادثه ای تلخ یا شیرین و یا تجربه ای خالص و بی واسطه، انسان را به تاملی و تدبری وادارد که آن سرآغاز کشفیاتی بزرگ باشد. یا بلعکس، ذهنی فعال و مغزی متفکر از روی بدیهیات عقلی چنان نظام منطقی و بنیانی فلسفی (یا دینی...فرقی ندارد) برای خویش بسازد که تمام رخدادهای طبیعی در آن قابل تبیین و توجیه باشد. با هیچ کدام از اینها مشکلی ندارم. مشکل وقتی بوجود می آید که از روی یک مصداق – که نهایتا می تواند متریال یک تامل باشد- یک نفر بخواهد یک نظام علّی را پایه ریزی کند! و به نظرم کسانی که از رخدادهای طبیعی – هرچقدر بزرگ و پیچیده- به اثبات یا انکار مقولات بزرگی چون وجود خدا می رسند، در زمره همینان اند؛ خواه من باشم، خواه یاسر، خواه زلزله زده گان بم و سونامی و خواه اقبال لاهوری!

نوشته شده توسط farjami در 8:48 PM | نظرات (3) | ترک بک (214) |